PROSTAT KANSER TESTİ (PSA)

Günümüzde en çok kullanılan kanser belirtecidir.Neredeyse hiçbir kansere tek bir kan tetkiki yapılarak tanı koyulamaz.Sadece prostat kanserinde çabuk , hızlı ve ucuz bir tetkik olan PSA( prostat spesifik antijen)   ölçümü ile kanser taraması yapılabilir.

PSA ,prostat tarafından salınan ve prostata özgü bir hormondur. Hastadan alınan kan örneği ile kolayca saptanabilir. Normal değeri yaşa göre değişmekle birlikte 0-4 ng/ml dir. Yani 50 yaşındaysanız PSA değeriniz 4 ng/ml altında olmalıdır.

PSA değeri 4 ng/ml üzerinde saptanırsa 4 neden olabilir;

Prostat enfeksiyonunda; Hastanın idrar şikayetleri vardır. İdrar örneklerinde enfeksiyon saptanır. PSA enfeksiyon sırasında ani ve hızlı bir artış yapar.Örneğin hastanın bir yıl önceki PSA'sı 1.2 ng /ml ise enfeksiyon sırasında bu değer 100 ng/ml üzerine çıkabilir. Buradaki PSA yüksekliği enfeksiyondan dolayıdır diyebiliriz. Antibiyotik tedavisi sonrasında bakılan PSA da hızlı bir azalma olur.

Prostat iyi huylu büyümesinde; artış enfeksiyondaki gibi hızlı ve ani değildir.Genellikle büyük prostat larda örneğin 150 gr prostata ( normal prostat ağırlığ 25-30 gr) sahip hastalarda PSA yükselir. Yükseliş yavaş ve yıllar içinde olur ve genellikle 10ng/ml 'nin üstüne çıkmaz.

Prostat kanserinde; PSA testi kanseri erken yakalama ve tedavi etmede altın değerindedir.Prostat kanserinde hücresel yapı bozulduğu için  PSA hormonu kana yüksek miktarda karışır.PSA genellikle 4 ng/ml nin üzerine çıkar. İdeal olan PSA 4-10 ng/ml arasındayken kanserden şüphelenip prostat biyopsisi yapmaktır.

Yaşa Bağlı ; Yaş artıkça PSA değerinde artma olur.75 yaşına kadar PSA normal ise bu yaştan sonra bakılmasına gerek yoktur.

40 yaşından sonra düzenli yılda bir kez yapılması gerekir. Rutinde kullanılan PSA , total PSA’dır.Bunun dışındaki PSA türevleri (pro PSA , BPSA , Free PSA ) rutin taramalarda kullanılmaz.İlk kez PSA baktırıyorsanız Total PSA ölçümü yeterlidir.PSA değerininin sadece 4 ng/ml altında olması yeterli değildir.Yıllık artışları 0.75 ng/ml’nin altında olması gerekir.Bu değer artışında fazla kanserden şüphelenilebilir.

Op.Dr.Berk Karataş

Üroloji Uzmanı 

Fsm Bulvarı , Bahar sitesi d-blok daire:3

Nilüfer /BURSA

Telefon : 0224 249 48 50       

               0543 249 48 50

drberkkaratas@gmail.com